Als je een bruikbare contractbeoordeling van ChatGPT, Claude of Gemini wilt krijgen zonder de partijen bloot te stellen, vervang dan alles waarmee ze kunnen worden geïdentificeerd door tijdelijke aanduidingen zoals Company_1 en Person_1, vertel de AI welke rol elke aanduiding heeft en stel gerichte vragen. De AI beoordeelt de bepalingen, niet de namen. Zet daarna de namen terug in het antwoord en controleer dat aan de hand van het oorspronkelijke contract.

Een contract van meerdere pagina’s, vastgehouden met een zilveren paperclip op een marineblauwe map, met een marineblauwe vulpen eroverheen en een paar korte regels afgedekt door lege marineblauwe stroken, naast een leesbril, een plant en een mok op een licht bureau.

Wat in een contract de partijen identificeert

De namen op de eerste pagina liggen voor de hand. De gegevens van de partijen komen op veel andere plekken in een contract terug:

  • De bepaling over de partijen: volledige officiële namen van bedrijven en personen, handelsnamen en adressen van statutaire zetels.
  • Bedrijfsregistratienummers, btw- of belastingnummers en paspoort- of identiteitsnummers van personen.
  • Handtekeningblokken: namen en functietitels van ondertekenaars en getuigen, en hun adressen.
  • De kennisgevingsbepaling: wie kennisgevingen ontvangt en op welk adres, e-mailadres en telefoonnummer.
  • Betalingsvoorwaarden: banknaam, rekeningnummer en IBAN.
  • Het onderwerp van de overeenkomst: het adres van een pand, het kenteken van een voertuig, of de naam van een werknemer of sleutelfiguur.
  • Bijlagen en schema’s: lijsten van personeel, klanten, locaties of apparatuur met serienummers.
  • Kop- en voetteksten en bestandsnamen, zoals ‘Northwind_Lopez_SPA_v3.docx’.

Elk van deze gegevens verwijst naar een echte partij. De bijlagen worden het vaakst vergeten, omdat ze achterin staan en eruitzien als standaardtekst. Onze lijst met wat je moet verwijderen voordat een document naar AI gaat behandelt ook de minder voor de hand liggende gegevens, zoals een functietitel in combinatie met een kleine plaats.

Wat vertrouwelijk is maar geen persoonsgegevens zijn

Een contract bevat nog een ander soort geheim: de overeenkomst zelf. De prijs, de korting, het betalingsschema, de aansprakelijkheidslimiet, een ongebruikelijk exclusiviteitsbeding en de datum waarop een product wordt gelanceerd. Niets hiervan noemt een persoon, dus een tool die naar persoonsgegevens zoekt, laat dit staan.

Meestal is dat precies wat je wilt. De AI kan geen aansprakelijkheidslimiet beoordelen die hij niet kan zien. Maar als de cijfers of een bepaalde bepaling vertrouwelijk zijn, moet je daar zelf iets mee doen:

  • Vervang het bedrag door een aanduiding en behoud de verhouding als die van belang is: ‘Prijs: AMOUNT_1. De limiet is 1,5 keer AMOUNT_1.’
  • Beschrijf een gevoelige bepaling in algemene bewoordingen in plaats van de tekst te plakken: ‘een concurrentiebeding dat drie jaar lang voor de EU geldt’.
  • Laat weg wat niet nodig is voor de vraag. Voor een beoordeling van de beëindigingsbepaling is het prijsschema niet nodig.

Er blijft enig risico bestaan. Een zeldzame contractstructuur of een bekend product kan de partijen identificeren, zelfs als alle namen zijn vervangen. Als de overeenkomst zelf geheim is, controleer dan het beleid van je kantoor en je verplichtingen tegenover de cliënt voordat je überhaupt een algemene AI-tool gebruikt. Voor advocaten behandelt het artikel over vertrouwelijkheid van cliënten en AI-tools wat ABA Formal Opinion 512 hierover zegt.

Maak een veilige kopie van het contract

Handmatig is dit een kwestie van consequent zoeken en vervangen. Maak een lijst van alle partijen, ondertekenaars, adressen en nummers, geef elk een aanduiding en vervang elke vermelding, ook in de bijlagen. Gebruik overal dezelfde aanduiding: als Northwind Ltd op pagina 1 Company_1 is, moet het in het handtekeningblok en in Bijlage 2 ook Company_1 zijn. Gebruik voor een contract en de wijziging daarop ook dezelfde aanduidingen, anders kan de AI ze niet met elkaar vergelijken.

Met ClientSafe zijn dit de stappen:

  1. Maak voor de zaak een dossier aan en voeg het contract, de bijlagen en eventuele wijzigingen als afzonderlijke bestanden toe. ClientSafe leest PDF-bestanden, ook gescande PDF’s, en DOCX-bestanden.
  2. Controleer wat de tool heeft gevonden: namen, bedrijven, adressen, telefoonnummers, e-mailadressen, rekeningnummers en identificatienummers. Vink overeenkomsten die geen persoonsgegevens zijn uit en markeer wat de tool heeft gemist, zoals een registratienummer in een ongebruikelijke notatie.
  3. Kopieer de veilige kopie of sla die op als een Markdown-bestand.
ClientSafe met de veilige kopie van een huurovereenkomst. Namen, adressen en identificatienummers zijn vervangen door tijdelijke aanduidingen zoals Person_3, Address_4 en ID_2; een paneel toont de gevonden personen met hun tijdelijke aanduidingen.
De veilige kopie van een huurovereenkomst: de huurder, verhuurder, het adres van het pand en de identificatienummers zijn vervangen door tijdelijke aanduidingen. De huurprijs en voorwaarden van de huurovereenkomst blijven leesbaar.

Binnen één dossier krijgt dezelfde partij in elk bestand dezelfde tijdelijke aanduiding, zodat de AI het contract met de wijziging daarop kan vergelijken. Zie werken met een volledige zaak.

Vijf prompts die met tijdelijke aanduidingen werken

Begin elke prompt met de rollen, want tijdelijke aanduidingen hebben op zichzelf geen betekenis. Of Company_1 de koper of verkoper is, verandert de hele beoordeling. Geef aan voor welke partij je optreedt en welk recht volgens het contract van toepassing is. Stel vervolgens één vraag tegelijk.

1. Risicobeoordeling

This is a supply agreement governed by the law of England and Wales.
Company_1 is the supplier, Company_2 is the customer. We act for Company_2.
Names like Company_1 are placeholders: keep them exactly as written.
List the ten clauses that create the most risk for Company_2.
For each: quote the clause number and the exact wording,
explain the risk in two sentences, and suggest a fairer alternative.

2. Bepalingen vergelijken

Below are two versions of the limitation of liability clause:
version A from our template and version B from Company_1's draft.
Compare them line by line. What does version B add, remove or change,
and who does each change favour? Quote the words you are comparing.

3. Samenvatting in begrijpelijke taal

Person_1 is the tenant and Company_1 is the landlord.
Summarize this lease for Person_1 in plain English, under 300 words:
what they pay and when, what they must do, what the landlord must do,
how either side can end the lease, and what happens if rent is late.
Give the clause number for every point.

4. Controlelijst met ontbrekende bepalingen

This is a services agreement between Company_1 (provider)
and Company_2 (client). Check it against a standard checklist for
this type of contract. List clauses that are missing or unusually thin,
such as data protection, confidentiality, IP ownership, termination,
force majeure, dispute resolution. Say which clause you checked for each.

5. Vragen voor de redline

We act for Company_2. Company_1 sent this draft.
Write the questions we should ask Company_1 before we sign:
ambiguous terms, obligations without a deadline, undefined terms,
and clauses that contradict each other. Group them by clause.

De nummers van de bepalingen en exacte citaten maken het mogelijk het antwoord binnen enkele minuten aan het contract te toetsen, in plaats van het hele document opnieuw te lezen.

Wat AI-contractbeoordelingen verkeerd doen

Een taalmodel is goed in het lezen van lange teksten en het opmerken van ongebruikelijke, vage of eenzijdige formuleringen. Het is zwak in onderdelen waarvoor geverifieerde juridische kennis nodig is:

  • Rechtsgebied. Of een concurrentiebeding, boetebeding of uitsluiting van aansprakelijkheid afdwingbaar is, hangt af van het land en in de VS van de staat. De AI antwoordt vaak in algemene bewoordingen, of alsof het contract valt onder een rechtsstelsel waarvoor het niet is opgesteld. Vermeld het toepasselijke recht in de prompt, maar beschouw elke uitspraak over afdwingbaarheid nog steeds als een vraag voor een advocaat in dat rechtsgebied.
  • Verzonnen tekst. De AI kan een bepaling citeren die niet in het contract staat, of bewoordingen aan de verkeerde bepaling toeschrijven. Daarom vragen de bovenstaande prompts om de nummers van bepalingen en exacte citaten: controleer elk citaat aan de hand van het origineel.
  • Verzonnen recht. Zaaknamen, wetten en verwijzingen die een algemene chatbot noemt, kunnen zijn verzonnen. In Mata v. Aviancalegde een federale rechtbank in New York in juni 2023 een $5,000-boete op aan twee advocaten en hun kantoor, omdat ze in een processtuk zaken aanhaalden die ChatGPT had verzonnen. In juni 2025 zei het High Court of England and Wales in Ayinde v London Borough of Haringey dat vrij beschikbare generatieve AI-tools ‘geen betrouwbaar juridisch onderzoek kunnen uitvoeren’. Verifieer elke rechtsbron in een primaire bron.
  • Ontbrekende context. De AI kent de onderhandelingsgeschiedenis, de gangbare praktijk in jouw sector en de werkelijke belangen van de cliënt niet. Een bepaling die de AI als riskant aanmerkt, kan een concessie zijn waar je zelf om hebt gevraagd.

Gebruik de beoordeling als eerste controle en als lijst met vragen. Ze vervangt geen juridisch advies; een belangrijk contract moet door een bevoegde advocaat worden goedgekeurd.

Zet de namen terug en controleer het antwoord

Een antwoord vol Company_1 en Person_1 is lastig door te sturen naar een collega. Plak het in ClientSafe in hetzelfde dossier en de echte namen komen terug; handmatig draai je je lijst met vervangingen om. Onze gids over echte namen terugzetten behandelt varianten die een model kan gebruiken, zoals ‘Company 1’ zonder het onderstrepingsteken.

Controleer het herstelde antwoord daarna aan de hand van het oorspronkelijke contract: elk nummer van een bepaling, elk citaat en elk bedrag. De herstelde tekst bevat weer cliëntgegevens, dus bewaar die bij de bestanden van de zaak.

Veelgestelde vragen

Is een beoordeling van een veilige kopie net zo goed als een beoordeling van het origineel?

Voor de bepalingen zelf meestal wel: een beëindigingsbepaling blijft hetzelfde, of de partij nu Northwind Ltd of Company_1 heet. Als de identiteit van belang is, bijvoorbeeld omdat het gaat om een overheidsinstantie, een consument of een partij in een gereguleerde sector, vermeld dat dan in de prompt zonder de naam te noemen.

Kan ik de PDF uploaden in plaats van tekst te plakken?

Je kunt de veilige kopie uploaden die je als bestand hebt opgeslagen. Als je de oorspronkelijke PDF uploadt, verstuur je alles wat erin staat, inclusief de gegevens van de partijen.

Welke AI-tool is het beste voor contractbeoordeling?

ChatGPT, Claude en Gemini kunnen alle drie met de bovenstaande prompts overweg. Belangrijker zijn het account dat je gebruikt, de gegevensinstellingen daarvan en of je het antwoord aan het contract toetst.

ClientSafe vervangt op je pc namen, bedrijven, adressen en rekening- en identificatienummers in een contract door tijdelijke aanduidingen. Die blijven hetzelfde in het contract, de bijlagen en de wijzigingen daarop. De tool zet de echte namen terug in de beoordeling van de AI. De detectie is niet perfect, dus controleer de lijst voordat je kopieert.